2021-06-21T18:09:26Z
https://jlq.ut.ac.ir/?_action=export&rf=summon&issue=9006
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
صفحات آغازین
2018
09
23
1
5
https://jlq.ut.ac.ir/article_68228_66433e097ce5ca32db5738c0e1ffd39a.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
حذف زیان تبعی در موافقتنامههای عملیات مشترک (م.ع.م) نفتی با تأکید بر نظام حقوقی انگلستان
سید نصراله
ابراهیمی
رضا
طجرلو
جابر
هوشمند
یکی از روشهای مدیریت ریسک در موافقتنامههای عملیات مشترک نفتی استفاده از شروط عدم مسئولیت متقابل است. در یکی از اقسام پرکاربرد این شروط، طرفین اقدام به حذف مسئولیت نسبت به زیان تبعی میکنند. با وجود این در انگلستان، دادگاهها سعی در تفسیر محدود شروط حذف مسئولیت نسبت به زیان تبعی و عدمالنفع و در نتیجه جبرانپذیری زیانهای وارده تا حد ممکن با وجود توافق طرفین بر حذف برخی از آنها دارند. در عین حال، در انگلستان و آمریکا، عدمالنفع میتواند زیان مستقیم (غیرتبعی) تلقی شود. بنابراین، در این کشورها، حذف مسئولیت در زمینۀ زیان تبعی لزوماً به معنای حذف مسئولیت نسبت به عدمالنفع نیست. در نظام حقوقی ایران،بلاواسطه بودن از شروط جبرانپذیری خسارت است، اما نمیتوان خسارت باواسطه در ایران را معادل خسارت تبعی یا غیرمستقیم در انگلستان دانست. از همین رو فایدهمندی درج شرط حذف مسئولیت نسبت به زیان تبعی در قراردادی که تحت حاکمیت قوانین و مقررات ایران است و طرفین زیان تبعی را در قرارداد به شکلی متمایز و روشن تعریف نکرده باشند، محل سؤال است. علاوهبراین با وجود تردیدهایی در خصوص جبرانپذیر بودن عدمالنفع، بیشتر حقوقدانان ایرانی عدمالنفع را قابل مطالبه و جبران میدانند و از همین رو باید آن را خسارتی بلاواسطه محسوب کرد.
risk management
Liability Exclusion Clauses
Knock for Knock Clause
Recoverable Damages
Loss of Profit
2018
09
23
383
400
https://jlq.ut.ac.ir/article_67726_0d5301282a9422b10abb375f7932d09e.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
ابلاغ الکترونیکی اوراق قضایی؛ مزایا و معایب
حمید
ابهری
از سال 1395، شیوۀ جدیدی از ابلاغ اوراق قضایی در نظام قضایی ایران به نام ابلاغ الکترونیکی اوراق قضایی شکل گرفت. در این شیوه، ابلاغ اوراق قضایی مانند اخطاریه و دادنامه از طریق ارسال الکترونیکی این اوراق به حساب کاربری مخاطب و بهوسیلۀ رایانه صورت میگیرد. در مدت کوتاهی که از شکلگیری شیوۀ جدید ابلاغ میگذرد، تا حدودی، مزایا و معایب این شیوۀ ابلاغ نمایان شده است. سرعت و امنیت در ابلاغ اوراق و صرفهجویی در هزینۀ ارسال و ابلاغ این اوراق از جمله مزایای شیوۀ جدید ابلاغ است. اختلال موقت در سامانۀ مربوط، وصول دیرهنگام برخی اوراق در حساب کاربری مخاطب و دوگانگی ابلاغ برخی اوراق قضایی به شکل واقعی و قانونی از جمله معایب این شیوه است که باید با حل این مشکلات، امکان استفادۀ بهینه از شیوۀ جدید را فراهم کرد. در این تحقیق، ضمن تبیین شیوۀ جدید ابلاغ اوراق قضایی، مزایا و معایب آن تبیین و راهکار مناسب برای رفع معایب موجود، ارائه میشود.
legal communication
real communication
electronic communication
legal papers
2018
09
23
401
412
https://jlq.ut.ac.ir/article_67727_e86707e2d1df29cab2e9ea7b15e9ba5d.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
تحلیل حقوقی ماهیت توافقنامۀ داوری با تأکید بر جایگاه حقوقی داور
نجادعلی
الماسی
فریدون
نهرینی
رضا
مسعودی
تبیین ارکان یک توافقنامۀ داوری و تحلیل آن در پیوند با قواعد عمومی قراردادها در حقوق ایران، در تعیین نوع و میزان اعتبار این توافقنامهها و همچنین جایگاه حقوقی داور تأثیر اساسی دارد. بهعلاوه همین تحلیل، در نوع و میزان مسئولیت داور مؤثر است. در این مقاله با بررسی نظریات موجود در خصوص جایگاه حقوقی داور از جمله «شبهقضایی بودن» یا «قراردادی» بودن آن، پس از ذکر محاسن و معایب هر یک از دید داور و طرفین اختلاف و منطق حقوقی، میزان و نوع مسئولیت داور در هر یک از این نظریات بررسی و با در نظر گرفتن وجود یک توافقنامۀ داوری در هر دو صورت، تأثیر این توافقنامه بر جایگاه حقوقی و برعکس مطالعه میشود. در ادامه با ارائۀ تحلیلی کارکردگرایانه در خصوص ماهیت حقوقی یک توافقنامۀ داوری تفسیری منعطف با عنوان نظریۀ «قرارداد در قرارداد» ارائه میشود که دربردارندۀ محاسن هر دو نظریۀ قراردادی و شبهقضایی است و تا حد امکان از معایب آنها خواهد کاست. در بخش پایانی، سمت داور و طرفین در برابر یکدیگر مبتنی بر همین تحلیل، بیان و با نقد نظریات مختلف در خصوص سمت داور، نظریۀ «قاضی خصوصی» بهعنوان مناسبترین دیدگاه در خصوص سمت داور مطرح میشود.
Arbitration agreement
Arbitrator
arbitrator’s liability
individual judge
quasi-judicial
2018
09
23
413
433
https://jlq.ut.ac.ir/article_67728_1878eaf6bbd8ebc8ebe369c24b4f0f2c.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
شرط تضمین پرداخت خسارت
حسن
بادینی
شیوا
دیلمی
نهاد تضمین پرداخت خسارت در سیستم حقوقی کامنلا، از شیوههای رایج تخصیص ریسک در قراردادهاست که به موجب آن، یک طرف، متعهد میشود که خسارت طرف دیگر را در مقابل ضرر ناشی از عمل قابل پیشبینی از سوی او یا برخی مسئولیتهای ذینفع این تضمین یا ادعای شخص ثالث، جبران کند. این نهاد، برخاستهازعرفشکلگرفتهبینتجاراستکهبهمرورزماندربرخینظامهایحقوقیشناساییشدهاست. در این مقاله درصدد بررسی اعتبار شرط تضمین پرداخت خسارت با در نظر گرفتن اصول و قواعد حقوقی هستیم. مطالعات انجامگرفته نشان میدهد که این شروط جز در موارد جبران خسارت ناشی از عمد یا غفلت شدید ذینفع، معتبر تلقی میشود. در این مقاله، مفهوم، اعتبار و انواع شرط تضمین پرداخت خسارت و نهادهای مشابه آن در فقهامامیه وحقوقایرانبررسی میشود.
Indemnitee
Indemnitor
Indemnity clause
Indemnity against Liability
Negligence
Public Policy
2018
09
23
435
452
https://jlq.ut.ac.ir/article_67729_f6d6302848eaed23e6f267b6533837d2.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
ماهیت حقوقی و استقلال شرط داوری از قرارداد اصلی از منظر رویۀ قضایی
مهدی
زارع
محسن
سلیمی
ارجاع اختلاف به داوری به دو شکل قرارداد مستقل و شرط داوری صورت میگیرد. شرط داوری زمانی در قرارداد درج میشود که هنوز اختلافی بهوجود نیامده و طرفین اختلافات آتی و احتمالی خویش را به داوری ارجاع میدهند. اغلب شرط داوری یک شرط ضمن عقد تلقی میشود. اما اینکه آیا اساساً شرط داوری این قابلیت را دارد که موضوع شرط ضمن عقد واقع شود و اگر چنین قابلیتی دارد آیا از قواعد شروط ضمن عقد موضوع قانون مدنی تبعیت میکند یا اینکه ماهیتی ویژه دارد، موضوع مورد مطالعۀ این مقاله است که با تدقیق در رویۀ قضایی تحلیل میشود. اهمیت موضوع این مقاله از این نظر است که بسته به ماهیت حقوقی شرط داوری، آثار حقوقی متفاوتی بر آن بار خواهد شد. در این زمینه با تحلیل مفهوم شرط داوری، دیدگاههای موجود در این زمینه و بهویژه با تحلیل قاعدۀ استقلال شرط داوری میتوان بر این نظر بود که با اینکه شرط داوری میتواند مظروف هر یک از شروط فعل و نتیجه قرار گیرد، با وجود این، از آنجا که شرط داوری اثر مستقیمی بر نفی صلاحیت دادگاه دارد و میتواند موضوع تعهدی مستقل قرار گیرد، ماهیت حقوقی ویژهای دارد که آن را از قواعد سنتی حقوق مدنی دور میکند.
Arbitrator
Arbitration Clause
Condition of performance
obligation
2018
09
23
453
472
https://jlq.ut.ac.ir/article_67730_053102e6949370a4645e249d17e8bded.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
بررسی حقوقی اعمال خیار شرط، فسخ و شرط فاسخ در قرارداد B.O.T
محمدعلی
سعیدی
متین
رازقیان
در قرارداد B.O.T، بخش عمومی ساخت پروژهای را به بخش خصوصی محول میکند تا پس از بهرهبرداری از پروژۀ مذکور در مدت زمان معین، آن را به بخش عمومی واگذار کند. بیگمان اجرای مفاد قرارداد B.O.T هدف اصلی طرفین آن است. با این حال، ممکن است توافق طرفین، منافع عمومی، نقض تعهدات و تعذر موقت قرارداد B.O.T، زمینهساز قطع روابط قراردادی باشد. در این زمینه، در قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران مقررات روشن و صریحی وجود ندارد. شایان ذکر است برای خاتمه دادن به قرارداد راهکارهای مختلفی وجود دارد که مهمترین آنها، خیار شرط، فسخ و شرط فاسخ است. در جستار حاضر، نویسندگان بر آناند، با واکاوی متون فقهی و نصوص قانونی، راهکارهای مزبور را در زمینۀ خاتمه دادن به قرارداد B.O.T، تحلیل و تبیین کنند.
B.O.T Contract
Terminating B.O.T Contract
Option of Condition
Operate and Transfer Contract
2018
09
23
473
489
https://jlq.ut.ac.ir/article_67731_42e0a025c4d602756ae1a84971d2a206.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
توارث دعاوی شخصی در حقوق ایران و فرانسه
رضا
شکوهی زاده
فوت یکی از طرفین دعوا به موجب مادۀ 104 ق.آ.د.م از اسباب توقیف دادرسی است. پس از آن با دخالت ورثه، دادرسی استمرار مییابد. اما ورثه قادر به پیگیری همۀ دعاوی نیستند. بهطور سنتی، دعاوی شخصی غیرقابل انتقال به ورثه معرفی میشود. شاید این نتیجهگیری ناشی از مقایسۀ حقوق شخصی با دعاوی شخصی باشد. اقامۀ دعوا برای مطالبۀ حق، در ماهیت آن حق مؤثر واقع میشود. این تغییر ماهیت را در حقوق فرانسه به اثر تبدیلی رابطۀ دادرسی تعبیر میکنند. مبانی دیگری نیز میتوان برای انتقال دعاوی شخصی برشمرد، از جمله تعلق ارادۀ متوفی بر استمرار دعوا. مطالعۀ مبانی و مصادیق توارث دعاوی شخصی، این امکان را میدهد تا بتوان به نظریهای عمومی در زمینۀ توارث دعاوی شخصی دست یافت.
Personal actions
Transmissibility to heirs
moral damages
Subject-matter of the case
2018
09
23
491
509
https://jlq.ut.ac.ir/article_67732_f558c2eba4c0d46fc2247d23958bf0b6.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
«اخلاق حسنه» و «نظم عمومی» چون منبع اصول و قواعد حقوقی تأملی بر چگونگی گذار از کارکرد سلبی به کارکرد ایجابی نهادهای حقوقی
مهدی
شهابی
نگار
شهیدی
«اخلاق حسنه» و «نظم عمومی» را باید منبع قاعدۀ حقوقی و گزارههای حقوقی دانست تا علاوهبر نقش صرفاً سلبی، کارکرد ایجابی نیز داشته باشند. این دو منبع، همانند سایر منابع، متأثر از مبنای اعتبار قواعد در نظام حقوقیاند، تا آنجا که کثرتگرایی در مبنا، کثرت انواع «اخلاق حسنه» و «نظم عمومی» را در پی دارد. تبیین نوع رابطۀ سلسلهمراتبی میان انواع «نظم عمومی» و «اخلاق حسنه» نیز، به نوع رابطۀ سلسلهمراتبی میان مبناهای اعتبار قاعدۀ حقوقی در نظام حقوقی بستگی دارد؛ بهگونهای که میتوان گفت در نظام حقوقی ایران، «اخلاق حسنۀ دینی» و «نظم عمومی دینی»، بر دیگر انواع «اخلاق حسنه» و «نظم عمومی» تقدم اعتباری دارند. تفاوت «اخلاق حسنه» و «نظم عمومی»، نه از نوع ماهوی، بلکه شکلی است. «نظم عمومی»، موضوعه است و گزارههای حقوقی برآمده از «اخلاق حسنه» ناموضوعهاند. به سخن دیگر، «اخلاق حسنه»، یادآور دوگانگی حقوق و قانون است.
Good Morals
Public Order
Basis of Law Rule
Source of Law Rule
Legal Institutions
2018
09
23
511
528
https://jlq.ut.ac.ir/article_67733_ef4065a9b767d18e097949a1d7c4ec07.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
مطالعۀ تطبیقی ماهیت قبض در عقد رهن
مرتضی
شهبازی نیا
ابراهیم
تقی زاده
مهدی
رضایی امین
از دیرباز نقش قبض در عقود عینی مورد اختلاف فقها و حقوقدانان بوده است. نظر مشهور، قبض را جزیی از ارکان عقد میداند. بر این مبنا تا زمانیکه قبض محقق نشود، عقد منعقد نشده و فاقد اثر است. ولی در قانون مدنی در خصوص نقش قبض در عقد رهن سکوت اختیار شده است. بدین توضیح که برخلاف موادی چون ۴۷، ۳۶۴ و ۷۹۸ قانون مدنی در خصوص نقش قبض در حبس، بیع صرف و هبه که صراحتاً قبض را از ارکان عقد دانسته و بدون تحقق آن وقوع عقد را منتفی میداند، چنین قیدی در خصوص عقد رهن دیده نمیشود. این سکوت را باید ناشی از ابهامی دانست که از نظر تحلیلی در مورد نقش قبض وجود دارد. در این نوشتار ضمن بررسی اقوال مختلف با نگاهی نو به موضوع پرداخته شده است و با تحلیل ارکان عقد و قصد مشترک طرفین به این نتیجه رسیدیم که قبض در عقد رهن در واقع نوعی تعلیق در استقرار آثار عقد است و نه یکی از ارکان عقد.
mortgage
suspension
effects of contract
pending contract
reception
2018
09
23
529
548
https://jlq.ut.ac.ir/article_67734_432ce373fa78099f122a2a9d7137af18.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
اطلاعیۀ آمادگی و دعاوی دموراژ ناشی از آن: بررسی دکترینها و رویۀ قضایی
سید محمد
طباطبائی نژاد
مصطفی
مداحی نسب
در قراردادهای اجارۀ سفری کشتیها برای جلوگیری از معطل ماندن کشتی و تأخیر در بارگیری یا تخلیه شرطی با عنوان دموراژ درج میشود. دموراژ نوعی وجه التزام است مبنی بر اینکه اگر بارگیری یا تخلیۀ محموله بیشتر از مهلت مشخصشده برای این منظور طول بکشد، اجارهکننده باید بهازای زمان بیشتری که صرف بارگیری یا تخلیه کرده است، به نرخ مشخصی مبلغ مابهازا را بپردازد. معمولاً در قرارداد بین طرفین شرط میشود که پیش از شروع زمان مهلت بارگیری یا تخلیه مالک کشتی (توسط فرمانده کشتی) اطلاعیۀ آمادگی را در شرایط خاصی صادر کند. صدور اطلاعیۀ آمادگی پیش از محقق شدن شرایط الزامی آن همواره از دلایل اختلافات و دعاوی در زمینۀ دموراژ بوده است. در این پژوهش رویۀ داوریها و رسیدگیهای قضایی و دکترین ناشی از آنها نسبت به چنان دعاوی سؤال و چالش تحقیق بوده است، ازاینرو ابتدا در قالب کلیات ادبیات و تأسیسات حقوقی موضوع مورد بحث تبیین شده است، سپس با بررسی پروندههای اصلی که در دعاوی مربوط به اطلاعیۀ آمادگی پیشرس منشأ اثر بودهاند، رویۀ داوری و قضایی در مورد چنین اختلافاتی تبیین میشود.
Ship
Oil Tanker
Voyage Charter party
Demurrage
Notice of Readiness
Laytime
2018
09
23
549
565
https://jlq.ut.ac.ir/article_67735_9f69d1dfcbce939b04e033204e022e0c.pdf
Law Quarterly
2588-5618
2588-5618
1397
48
3
چکیده های انگلیسی
2018
09
23
1
10
https://jlq.ut.ac.ir/article_68227_3db788e26b4df14bcacae9976c6433ae.pdf