مسئولیت مدنی متصدیان حمل بین‌المللی ناشی از اجرای نادرست تشریفات گمرکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

چکیده

به‌طور معمول، مسئولیت متصدیان حمل در مقابل صاحب بار، در پی عدم اتخاذ تدابیر لازم برای جابه‌جایی صحیح کالا به‌بار می‌آید. این در حالی است که ممکن است به موجب قرارداد، افزون‌بر عملیات فیزیکی جابه‌جایی کالا متصدی حمل مکلف به انجام تشریفات گمرکی باری باشد که حمل آن را عهده‌دار است و مسئولیت ناشی از اجرای نادرست این تشریفات کمتر مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است. این پرسش مطرح می‌شود که در صورت سکوت قرارداد حمل، آیا متصدی حمل اساساً متعهد به اجرای تشریفات گمرکی باری که حمل آن را به‌عهده گرفته، است و در صورت پاسخ مثبت، آیا مبنا، حدود و شرایط این قسم مسئولیت متصدی حمل از همان مفاد معاهدات حمل‌ونقل بین‌المللی تبعیت می‌کند یا آنکه به‌دلیل ماهیت نمایندگی فعالیت متصدی حمل در این زمینه از مقررات ویژه‌ای تبعیت می‌کند. این قسم مسئولیت متصدی حمل و شرایط آن در کلیۀ شاخه‌های حمل براساس معاهدات بین‌المللی حاکم و نیز قانون امور گمرکی ایران، مسئله‌ای است که در این نوشتار تجزیه‌وتحلیل شده است.

کلیدواژه‌ها


1. احمدی، عبدالله (1390). حقوق گمرکی، چ دوم، تهران: میزان.

2. بنایی، رضا (1396). گمرک، چ دوم، تهران: شرکت چاپ و نشر بازرگانی.

3. پورسید، بهزاد (1373). «آشنایی با گمرک و ترخیص کالا»، ماهنامۀ بررسی‌های  بازرگانی، ش 90.

4. جباری، منصور؛ حسن‌نژاد مجید؛ ولایی، نادر (1393). «بررسی موارد معافیت مسئولیت متصدی حمل جاده‌ای کالا و شرایط استنادی آنها در کنوانسیون حمل‌ونقل بین‌المللی کالا (CMR)»، فصلنامۀ پژوهش حقوق خصوصی، سال دوم، ش 7.

5. کاتوزیان، ناصر (1394). الزام‌های خارج از قرارداد، مسئولیت مدنی، ج 2: مسئولیت‌های خاص و مختلط، چ دوازدهم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.

6. ---------- (1390). حقوق مدنی، قواعد عمومی قراردادها، ج 4: اجرای قرارداد، چ ششم، تهران: شرکت سهامی انتشار.

 

ب) خارجی

7. Anton, Grete (2010). Carriage of goods by Sea: UNCITRAL Draft Instrument on Carriage of Goods by Sea and the Possibility of harmonization of Carrier Liability Regimes, LAP Lambert Academic Publishing.

8. Bugden, Paul, Freight Forwarding and Goods in Transit, Sweet & Maxwell, 1999.

9. Cheng, Jiarui (2010). “Customs law of East Asia”, Kluwer Law International.

10. Clarke, Malcolm A. (2009) International Carriage of Good by Road: CMR, Informa Law publication, 5th edition, London.

11. Clarke, Malcolm and Yates, David (2004). Contract of Carriage by Land and Air, Informa Professional.

12. Gotschlich,Georg Dieter (1988). “The World Wide Developments of International Customs Law”, International Business Law journal.

13.Doherty, Walter E., (1987). “An Introduction to Customs Law and Practice”, Suffolk Transnational Law Journal, Vol. 11.

14. Hughes, A.D., (1999). Casebook on Carriage of goods by sea, Blackstone Press Limited, 2nd edition.

15.Lasok, Dominik, (1998). The Trade and Customs law of the European Union, third Edition, Kluwer law International.

16.Jacobsen, Friedrich Johann (1818). Laws of the Sea: With Reference to Maritime Commerce During Peace and War, Published by Edward J. Coale, Baltimore.

17. Rodière, René (1977). Droit des Transport, Transport terrestres et aériens, Sirey.

18. ----------------- (1977). Le Contrat de Transport de Marchandises Terrestre et Aerien, Centre National de Recherche Scientifique, Paris.

19.Wilson, John F, (2008). Carriage of Goods by Sea, Pearson Education Limited.